Ermenistan’ın Avrupa Birliği’ne yönelmesi, Avrasya Ekonomik Birliği içindeki konumu bakımından ekonomik riskler doğurabilir. Raporda, Erivan’ın AEB üyeliğini askıya alması durumunda ticaret, enerji, gümrük uygulamaları ve iş gücü piyasasında önemli değişiklikler yaşanabileceği değerlendirildi.
AB ve AEB üyeliği aynı anda yürütülemeyebilir
Rapora göre Avrupa Birliği ile Avrasya Ekonomik Birliği’nin gümrük kuralları ve üyelik yükümlülükleri arasındaki farklılıklar, Ermenistan’ın iki yapıya eş zamanlı üyeliğini mümkün kılmıyor.
Ermenistan’ın 2025’te AEB ülkeleriyle gerçekleştirdiği ticaretin hacmi 7,99 milyar dolar oldu. Bu rakam, ülkenin toplam dış ticaretinin yüzde 37,8’ini oluşturdu.
İhracat ve doğal gaz için maliyet artışı öngörüsü
AEB üyeliğinin askıya alınması senaryosunda Ermenistan’ın birlik ülkelerine mal ihracatının yüzde 65,8 oranında, yaklaşık 2,1 milyar dolar gerileyebileceği tahmin edildi.
Raporda, doğal gaz ithalatının yıllık maliyetinin de 389 milyon dolardan 657,5 milyon dolara yükselebileceği belirtildi. Söz konusu artışın yüzde 69 düzeyinde gerçekleşebileceği hesaplandı.

Bu senaryoda gümrük vergileri ve kontrollerinin yeniden uygulanabileceği, Ermenistan’dan gelen ürünlere kapsamlı sağlık, bitki sağlığı ve veterinerlik denetimleri getirilebileceği uyarısı yapıldı.
Rusya’daki Ermeni iş gücü etkilenebilir
AEB kapsamında sağlanan çalışma kolaylıklarının sona ermesi, Ermenistan vatandaşları için çalışma izni veya patent alma zorunluluğunu yeniden gündeme getirebilir. Yabancı iş gücü istihdamına ilişkin kotaların uygulanması da Ermenistan’a gönderilen para transferlerinde azalmaya yol açabilir.
2025 yılında AEB üyesi diğer ülkelerde yaklaşık 126,9 bin Ermenistan vatandaşı çalıştı. Bu kişilerin 124,6 bini Rusya’da bulunuyordu.
Rapor Aralık 2026’daki konsey toplantısında sunulacak
Çalışmanın Rusya, Belarus, Kazakistan ve Kırgızistan liderlerinin 29 Mayıs 2026 tarihli ortak açıklaması temelinde hazırlandığı bildirildi. Raporun, Aralık 2026’da yapılması planlanan Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi toplantısında sunulması öngörülüyor.