ABD Başkanı Donald Trump ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Beyaz Saray'da bir araya gelerek Patriot hava savunma füzelerinin üretim lisansı ve Rusya ile barış müzakerelerinin yeniden başlatılması konularını ele aldı. Bir saatten fazla süren görüşme, iki lider arasındaki ilişkilerin düzelme sürecini yansıtıyor.
Zelenskiy, X platformundan yaptığı açıklamada, "Ukraynalıların hayatını korumak ve barışı ilerletmek için birlikte yaptığımız her şey için teşekkür ederim" dedi. Ukrayna lideri, Trump ile Patriot önleyici üretim lisansları ve yardımcı olabilecek diğer fikirler üzerinde konuştuklarını belirterek, "Ayrıca diplomasi hakkında da konuştuk; diplomatik sürecin yeniden canlandırılması önemli" ifadelerini kullandı.
Görüşme öncesinde AFP'ye konuşan üst düzey bir Ukraynalı yetkili, Kiev'in acil önceliklerinin ilave anti-balistik Patriot füzeleri temini ve Rusya ile diplomatik müzakereleri yeniden başlatmanın yollarını bulmak olduğunu vurguladı. Yetkili, "Washington'un bir Patriot füze paketi alımını onaylaması çok önemli" diye konuştu.
Birleşmiş Milletler'e göre, Rusya'nın önlenmesi zor balistik füzeleri daha fazla kullanmasıyla geçtiğimiz ay, Nisan 2022'den bu yana Ukraynalı siviller için en ölümcül ay oldu.
İlişkilerde iyileşme ve ABD'nin destek politikası
Bu son görüşme, Trump'ın ikinci başkanlık döneminin başlangıcından bu yana iki lider arasındaki ilişkilerin düzelmeye devam ettiğini gösteriyor. Trump göreve döndüğünden beri ABD, Ukrayna'ya doğrudan silah sevkiyatını durdurarak Avrupa ülkelerinin Kiev için Amerikan silahları satın almasına izin verdi. Ancak Washington, istihbarat desteği ve Ukrayna güçlerinin kullandığı Starlink uydu iletişim sistemine erişimi sürdürüyor.
Bu ayın başlarında Türkiye'de yapılan bir görüşmede Trump, Zelenskiy'yi "harika bir iş" çıkardığı için övmüş ve Ukrayna'ya Patriot füzelerinin üretim lisansını teklif etmişti. Zelenskiy ayrıca geçen hafta Trump'ın elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner ile Ortadoğu'daki çatışmaların Washington'un dikkatini Ukrayna'dan uzaklaştırmasının ardından "diplomasiyi yeniden canlandırma" yollarını görüşmüştü.
Senato temasları ve yeni yaptırım tasarısı
Trump ile görüşmesinin ardından Zelenskiy, "Ukrayna'nın gerçek dostu" olarak tanımladığı ve geçtiğimiz günlerde hayatını kaybeden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham için düzenlenen anma törenine katılacak ve taziyelerini iletecekti.
Salı günü ilerleyen saatlerde Zelenskiy'nin, Rusya'ya yeni yaptırımlar öngören iki partili bir yasa tasarısına ilişkin usul oylaması öncesinde ABD'li senatörlere hitap etmesi bekleniyordu. Graham'ın ölümünden önce savunduğu ve 62 senatörün eş sponsor olduğu tasarıyla ilgili olarak bazı Demokrat vekiller, Trump'ın Rus enerjisi satın alan ülkelere gümrük vergileri uygulama yetkisini genişleten hükümler konusunda endişelerini dile getirdi.
Cephedeki çatışmalar ve diplomatik manevralar
Diplomatik temaslar devam ederken sahadaki çatışmalar da yoğunluğunu koruyor. Zelenskiy Beyaz Saray'a gelmeden saatler önce Ukrayna, Rusya'ya yönelik yüzlerce insansız hava aracı fırlattı. Gece boyunca Moskova da Ukrayna'ya 100'den fazla İHA ile karşılık verdi ve Karadeniz limanı Odessa ile Ukrayna tarım ürünlerini taşıyan gemilere yönelik saldırılarını sürdürdü.
Bu arada Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov Pazartesi günü, hava sahası ateşkesi müzakerelerinin yürütüldüğü yönündeki iddiaları yalanlayarak Ukrayna'nın Rusya içindeki saldırılarını artırmasının çatışmayı daha da uzatacağı uyarısında bulundu.
