Rusya'nın Tahran Büyükelçisi Alexey Dedov, ABD-İsrail savaşı ve bölgesel gerilimlere rağmen Moskova ile Tahran arasındaki ekonomik iş birliğinin büyümeye devam ettiğini belirtti.
Dedov, Tahran Times'a verdiği röportajda, 2025 yılında ikili ticaret hacminin bir önceki yıla göre yüzde 21 artarak yaklaşık 5,8 milyar dolara ulaştığını kaydetti.
Ticarette yüzde 21'lik artış
Rus büyükelçi, 2026'nın Ocak-Nisan döneminde bazı lojistik aksamalara rağmen ticaret hacminde yüzde 2'lik bir büyüme kaydedildiğini söyledi. Büyümede, 15 Mayıs 2025'te yürürlüğe giren Avrasya Ekonomik Birliği-İran Serbest Ticaret Anlaşması'nın tam uygulanmasının önemli rol oynadığını vurguladı.
Dedov, anlaşmanın ilk yılında İran ile Avrasya Birliği üyesi ülkeler arasındaki ticaret hacminin yüzde 15 arttığını ifade etti. İran tarafının resmi istatistiklerine göre, Mart 2025-Mart 2026 döneminde bu ticaret değeri yüzde 22 artışla yaklaşık 7,3 milyar dolara ulaştı.
Kuzey-Güney Koridoru'nda rekor artış
Büyükelçi, Kuzey-Güney Uluslararası Taşımacılık Koridoru'nun kullanımının arttığını belirterek, 2026'nın ilk dört ayında Rusya'dan İran'a mal ihracatının yüzde 56'dan fazla arttığını açıkladı. Bu güzergahta taşınan toplam kargo hacminin ise yüzde 87'lik artışla yaklaşık 2,2 milyon tona ulaştığını söyledi.
Altyapı ve nükleer projelerde iş birliği
Rusya'nın, İran'ın savaşta hasar gören altyapısının yeniden inşasına yardım etmeye hazır olduğunu belirten Dedov, resmi talep gelmesi halinde teklifleri değerlendirmeye başlayacaklarını ifade etti.
Nükleer iş birliğine de değinen büyükelçi, güvenlik şartları sağlandığında Rosatom uzmanlarının Buşehr Nükleer Santrali inşasına devam etmek üzere İran'a dönmeye hazır olduğunu söyledi.
Reşt-Astara demiryolu ve Hürmüz santrali
Reşt-Astara demiryolu inşaatının sürdüğünü, teknik etütlerin devam ettiğini aktaran Dedov, Hürmüz nükleer santrali için ise Rus ve İranlı şirketlerin sözleşme çerçevesi üzerinde görüştüğünü ve Haziran sonu veya Temmuz başında Moskova'da yüz yüze bir toplantı yapılacağını duyurdu.
Küçük ölçekli nükleer santral projelerine ilişkin Rosatom'un İran Atom Enerjisi Kurumu ile görüşmelere devam ettiğini belirten Dedov, İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed Eslami'nin Rusya'ya her zaman hoş geldiğini sözlerine ekledi.
Hürmüz Boğazı geçişleri
Rus büyükelçi, Hürmüz Boğazı'ndan geçen Rus gemilerine daha uygun koşullar sağlanacağı yönündeki açıklamalarla ilgili olarak, şu an için İslamabad Mutabakatı uyarınca ticari gemilerin geçişlerinin 60 gün boyunca ücretsiz olduğunu, bu sürenin bitiminden sonraki mekanizma ve koşulların ise henüz taslak aşamasında olduğunu söyledi.
