Rus vatandaşlığı: şartlar, süreç ve yemin

Bu sayfa, Rusya'da oturum izniyle (ВНЖ) yaşayan ve Rus vatandaşlığına başvurmayı düşünen Türk vatandaşları için. Rus vatandaşlığı 28 Nisan 2023 tarihli 138-FZ sayılı Vatandaşlık Kanunu'na göre verilir. Aşağıda genel şartları, beş yıl beklemeden başvurulabilen durumları, belgeleri, 2026 harcını, karar sürelerini ve vatandaşlık yeminini bulacaksınız. Türk vatandaşlığınızı koruma ve çifte vatandaşlık için bkz. R4.5; askerlik sonuçları için bkz. R4.6.

• 18 yaşını doldurmuş ve ehliyetli olmak
• Oturum izni (ВНЖ) kararından başvuru gününe kadar 5 yıl Rusya'da sürekli yaşamak
• Rusça bilmek
• Rus tarihini ve hukukun temellerini bilmek
• Kanundaki ret sebeplerinin bulunmaması (aşağıda)
• Rusya Anayasası'na uyacağını taahhüt etmek ve vatandaşlık yemini etmek
• 70 yaşını dolduranlar ve 1. derece engelliler dil ve tarih şartından muaftır.
• Dil ve tarih şartını hangi belgelerle kanıtlayacağınız için bkz. R4.3. ВНЖ düzeyi sertifika ikisi için de yeterlidir.

• 5 yıl şartı, Rusça ve tarih şartı aranmaz (Rusya'da ВНЖ ile yaşıyor olmak yeterli, süresi önemli değil):
  • Rus vatandaşı olan ve Rusya'da yaşayan bir ebeveyni olanlar
  • Rus vatandaşı olan ve Rusya'da yaşayan bir oğlu ya da kızı olanlar
  • Rusya'da yaşayan bir Rus vatandaşıyla evli olup ortak çocuğu (evlat edinilmiş dahil) olanlar
  • Rusya'da tam zamanlı akredite yükseköğrenimi bitirip onur derecesiyle diploma alanlar
  • Rusya'da akredite bir meslekî ya da yükseköğrenim programını bitirip başvurudan önce bu alanda toplam en az 1 yıl çalışanlar
  • RSFSR'de doğmuş ya da yaşamış eski SSCB vatandaşları ve üstsoyu bu topraklarda doğmuş ya da yaşamış olanlar
• Yalnız 5 yıl şartı aranmaz:
  • Rusya Silahlı Kuvvetleri ya da askerî birlikleriyle en az 1 yıllık hizmet sözleşmesi yapanlar
  • Rusya'da en az 1 yıldır yaşayan mülteciler ve siyasi sığınma alanlar
  • yurt dışındaki soydaşların göç programı katılımcıları
• Çocuklar: Ebeveynlerinden biri Rus vatandaşıysa ya da vatandaşlığa geçiyorsa, çocuk da vatandaşlığa alınabilir.
• Cumhurbaşkanı başka kategoriler ve şartlar belirleyebilir.

• Anayasal düzeni zorla değiştirmeyi savunmak ya da devletin güvenliğini tehdit etmek
• Silahlı çatışmalara katılmış olmak; terör ya da aşırıcılık eylemlerine katılmak
• Yabancı bir devletin askerî hizmetinde, güvenlik ya da kolluk teşkilatında görevli olmak (uluslararası anlaşma aksini öngörmüyorsa)
• Rusya'da ya da yurt dışında cezai kovuşturma altında olmak, hapis cezası çekmek
• Kasıtlı suçtan silinmemiş sabıka kaydı
• Genel ya da özel şartları taşımamak
• Sahte ya da geçersiz belge vermek, gerçeğe aykırı bilgi vermek
• Rusya'ya girişinin yasak olması
• Yeniden başvuru: Sahte belge ya da güvenlik tehdidi sebebiyle reddedilenler 1 yıl sonra; diğer sebeplerde, sebep ortadan kalkınca yeniden başvurabilir.

1. Şartları kontrol edin: ВНЖ'nizin karar tarihi, 5 yıl hesabı ya da sizi muaf tutan özel durum.
2. Dil ve tarih belgenizi hazırlayın (bkz. R4.3).
3. Türk adli sicil belgesini alın. Başvurudan en fazla 3 ay önce düzenlenmiş olmalıdır. Moskova Büyükelçiliği bu belgeyi Rusça ve Türkçe olarak postayla gönderiyor.
4. Türkiye'den gelen belgeleri apostilletin ve Rusçaya çevirtin. Tercümenin doğruluğu ya da tercümanın imzası noterce onaylanmalıdır.
5. Başvuru formunu doldurun (Kararname No. 889, Ek 1). Form Rusça, 2 nüsha doldurulur.
6. Randevu alın ve başvurun. Başvuru, ikamet ya da geçici kayıtlı olduğunuz yerdeki İçişleri göç birimine şahsen yapılır. Randevu Gosuslugi üzerinden de alınabilir. Başvuru sırasında parmak iziniz alınır.
7. Kararı bekleyin. İçişleri, başvuruyu incelemeye aldığı günden itibaren 3 ay içinde karar verir; belge kontrolü için süre uzatılabilir.
8. Yemin edin. Karardan sonra size yemin tarihi bildirilir. Karar, yemin ettiğiniz gün yürürlüğe girer.
9. Rus pasaportunuzu alın ve askerlik kaydını yaptırın (bkz. R4.6). ВНЖ'niz vatandaşlıkla birlikte geçersiz olur.
10. İçişleri birimlerinin kararlarına, hakkınızın ihlal edildiğini öğrendiğiniz günden itibaren 3 ay içinde üst makama itiraz edebilirsiniz.

• Başvuru formu, 2 nüsha. Rusça, elle (siyah, mavi ya da mor mürekkep) ya da elektronik doldurulur; her sayfa sağ alttan imzalanır; kısaltma, düzeltme ve leke olmaz. Yer yetmezse numaralı ek sayfa kullanılır.
• Pasaport (kimlik ve vatandaşlık belgesi)
• İkamet ya da geçici kayıt adresinizi gösteren belge
• Oturum izni (ВНЖ)
• Rusça bilgisi belgesi ve tarih-hukuk bilgisi belgesi (bkz. R4.3)
• Doğum belgesi (varsa)
• 3 adet 3 × 4 cm fotoğraf
• Türkiye'den alınmış adli sicil belgesi (en fazla 3 ay önce düzenlenmiş). Birden fazla vatandaşlığınız varsa her ülkeden ayrı belge gerekir.
• Ad ya da soyadınız değiştiyse bütün değişiklikleri gösteren belgeler
• Harç makbuzu (Rusya'da başvuruda sunulması isteğe bağlıdır)
• Özel yoldan başvuruyorsanız bunu kanıtlayan belgeler: evlilik belgesi, çocuğun doğum belgesi, Rus vatandaşı yakının pasaportu, diploma vb.
• Rusça olmayan bütün belgeler noter onaylı Rusça tercümeyle verilir. Türk resmî belgeleri apostilli olmalıdır.

• Vatandaşlığa kabul harcı: 50.000 ruble (26 Haziran 2026 tarihli 190-FZ ile). Vatandaşlıktan çıkma harcı da aynı tutardadır.
• Vatandaşlık amaçlı ayrı sınavlara girmeniz gerekirse: Rusça 2.950 ruble, tarih ve hukuk 2.950 ruble.
• Karar süresi: Rusya'da İçişleri'ne yapılan başvuruda 3 ay; yurt dışındaki Rus temsilciliğine yapılan başvuruda 6 ay. Süre, belgelerin kontrolü için uzatılabilir.
• Yemin için süre: Karardan itibaren 1 yıl.

• Yeminin metni (Türkçe çevirisi): "Ben (soyadı, adı, varsa baba adı), Rusya Federasyonu vatandaşlığını gönüllü ve bilinçli olarak kabul ederek and içerim: Rusya Federasyonu Anayasası'na ve yasalarına, vatandaşlarının hak ve özgürlüklerine uymaya; Rusya Federasyonu vatandaşının yükümlülüklerini devletin ve toplumun yararına yerine getirmeye; Rusya Federasyonu'nun özgürlüğünü ve bağımsızlığını korumaya; Rusya'ya sadık kalmaya, onun kültürüne, tarihine ve geleneklerine saygı göstermeye."
• Nasıl yapılır: Rusya Devlet Bayrağı önünde, metni yüksek sesle Rusça okursunuz. Ardından yemin formuna adınızı, tarihi ve imzanızı kendi elinizle yazarsınız. Görevli, formu mühür ve imzayla onaylar.
• Bildirim: Yemin tarihi size, karardan itibaren 10 iş günü içinde bildirilir.
• Yer: İçişleri binası, başka bir devlet ya da belediye binası ya da tarihî bir mekân olabilir.
• Muaf olanlar: 14 yaşından küçükler, ehliyetsiz sayılanlar, sağlık nedeniyle metni okuyamayan ya da imzalayamayanlar.

• Evet. Vatandaşlık şu durumlarda sona erer:
  • kendi isteğinizle vatandaşlıktan çıkmak
  • Anayasa'ya ve yasalara uyma taahhüdünün gerçeğe aykırı olduğunun ortaya çıkması; kanun bunu şu durumlarla örnekler: suç işlemek, ulusal güvenliği tehdit eden eylemler, ilk askerlik kaydını (воинский учёт) yaptırmamak
  • vatandaşlık kararına dayanak olan belgelerin sahte olduğunun ya da bilerek yanlış bilgi verildiğinin ortaya çıkması
• Askerlik kaydı yükümlülüğü için bkz. R4.6.

• Rusya'da: ikamet ya da geçici kayıtlı olduğunuz yerdeki Rusya İçişleri Bakanlığı göç birimi. Kayıt yoksa fiilen yaşadığınız yerdeki birim.
• Yurt dışında: Kanun bazı başvuruları Rus temsilciliklerine yönlendiriyor; genel kurala göre (md. 15) başvuru Rusya'daki İçişleri birimine yapılır.
• Türk belgeleri için: Adli sicil belgesi ve nüfus kayıt örneği Moskova Büyükelçiliği'nden online.konsolosluk.gov.tr üzerinden postayla istenebilir. Temsilciliklerin iletişim bilgileri için bkz. R3.5.

• 5 yılı ВНЖ'nin teslim tarihinden değil, ВНЖ kararının tarihinden hesaplamak gerektiğini bilmemek.
• 3 aydan eski adli sicil belgesiyle başvurmak.
• Türk belgelerini apostilsiz ya da noter onaysız tercümeyle getirmek.
• Formda tek bir düzeltme ya da kısaltma bırakmak.
• Yemin davetini kaçırmak ve 1 yıllık süreyi aşmak.
• Vatandaşlıktan sonra erkeklerin askerlik kaydını 2 hafta içinde yaptırmaması.
• Türkiye'de nüfus kaydına çok vatandaşlık bildirimi yapmamak (bkz. R4.5).

• Rus vatandaşı olmak için Türk vatandaşlığından çıkmam gerekir mi? 138-FZ'nin genel şartları arasında mevcut vatandaşlıktan çıkma şartı yer almıyor. Türkiye de çok vatandaşlığa izin veriyor (bkz. R4.5).
• Rus vatandaşı eşim var. 5 yıl beklemem gerekir mi? Rusya'da yaşayan Rus vatandaşı eşinizden ortak çocuğunuz varsa ve ВНЖ ile Rusya'da yaşıyorsanız hayır; dil ve tarih şartı da aranmaz. Çocuğunuz yoksa genel kural uygulanır.
• Rusya'da üniversiteyi bitirdim. Avantajım var mı? Onur derecesiyle mezun olduysanız ya da mezun olduğunuz alanda en az 1 yıl çalıştıysanız 5 yıl, dil ve tarih şartı aranmaz.
• Süreç ne kadar sürer? Karar 3 ay içinde verilir; ardından yemin tarihi bildirilir. Belge hazırlığıyla birlikte birkaç ay planlayın.
• Harç ne kadar? 2026'da 50.000 ruble.
• Çocuğum da benimle vatandaş olabilir mi? Evet. Ebeveynlerden biri vatandaşlığa geçiyorsa çocuk da vatandaşlığa alınabilir.

• Vatandaşlık Kanunu 138-FZ (tam metin, ConsultantPlus)
• 138-FZ resmî metin (Kremlin)
• Kararname No. 889: Vatandaşlık Yönetmeliği, başvuru formları ve ekleri
• Vergi Kanunu md. 333.28: vatandaşlık harcı
• ФИПИ – vatandaşlık sınavları için örnek setler
• Gosuslugi – Rusya devlet hizmetleri portalı
• T.C. konsolosluk e-hizmetleri (adli sicil belgesi postayla)