Rusça, tarih ve hukuk sınavı

Bu sayfa, Rusya'da çalışma izni, geçici oturum izni (РВП), oturum izni (ВНЖ) ya da vatandaşlık için Rusça, Rus tarihi ve Rus hukukunun temelleri bilgisini kanıtlaması gereken Türk vatandaşları için. Aşağıda kimin sertifikaya ihtiyaç duyduğunu, kimlerin muaf olduğunu, sınavın nerede ve nasıl yapıldığını, 2026 ücretlerini, sertifikanın geçerlilik süresini ve resmî örnek sınav setlerini bulacaksınız.

• Rusya'da şu belgeleri almak isteyen yabancılar Rusça, Rus tarihi ve hukuk bilgisini kanıtlamak zorundadır:
  • çalışma izni ya da patent
  • geçici oturum izni (РВП)
  • oturum izni (ВНЖ)
• Sertifikanın düzeyi başvurunun amacına göre değişir. Daha yüksek düzeydeki sertifika daha alt amaçlar için de kullanılabilir: ВНЖ düzeyi sertifika РВП ve çalışma izni için, РВП düzeyi sertifika çalışma izni için geçerlidir.
• Vizeyle gelip çalışma izni alanlar, sertifikayı izin verildikten sonra 90 gün içinde İçişleri'ne teslim eder. Bu kural, aşağıdaki muafiyetlere girmeyenler içindir.
• Vatandaşlık için ayrı kurallar vardır (aşağıda).

• 1 Eylül 1991'den önce eski SSCB ülkelerinden birinde alınmış, en az temel öğretim (основное общее образование) düzeyinde devlet diploması
• 1 Eylül 1991'den sonra Rusya'da devlet bitirme sınavını geçerek alınmış eğitim belgesi. Rusya'da lise ya da üniversite bitirdiyseniz sınava girmeniz gerekmez.
• 26 Ekim 2023'ten önce İçişleri komisyonunca verilmiş "Rusça anadil konuşuru" kararı
• Türkiye'de alınan diplomalar sertifika yerine geçmez.

• РВП ve ВНЖ başvurusunda:
  • 18 yaşından küçükler
  • 65 yaşını doldurmuş erkekler ve 60 yaşını doldurmuş kadınlar
  • kısıtlı ya da ehliyetsiz sayılan kişiler
  • yüksek nitelikli uzmanlar (ВКС) ve aileleri, ВКС statüsüne bağlı ВНЖ başvurusunda
  • ВНЖ başvurusunda: Rus vatandaşı olan ve Rusya'da sürekli yaşayan bir ebeveyni, oğlu ya da kızı olanlar
  • yurt dışındaki soydaşların göç programı katılımcıları ve sözleşmeli askerî hizmete girenler
• Çalışma izni başvurusunda:
  • yüksek nitelikli uzmanlar (ВКС)
  • yabancı dilde yayın yapan medya kuruluşlarında çalışan gazeteciler
  • Hükümetin 115-FZ md. 18.1 f. 3 uyarınca belirlediği kota kapsamında verilen çalışma izniyle çalışanlar
• 1 Ocak 2015'ten önce ВНЖ almış olanlar, süresiz ВНЖ başvurusunda sertifikayı bir kez verir.

• Sınavı yalnız Rusya Hükümeti'nin listesindeki devlet kurumları yapabilir. Liste 10 Aralık 2024 tarihli Hükümet Kararı No. 3641-р ile belirlendi; listede 92 kurum var. Bu kurumların sınavı ya da sertifika vermeyi üçüncü kişilere devretmesi yasaktır.
• Listede Türkiye'de bir sınav yeri yer almıyor. Yurt dışındaki sınav yerleri Tacikistan ve Özbekistan'da.
• Türk temsilciliklerinin bulunduğu şehirlerde listedeki kurumlar ve sınav adresleri:
  • Moskova: Moskova Eğitim Kalitesi Merkezi (ГАОУ ДПО "Московский центр качества образования") — г. Москва, поселение Вороновское, Варшавское шоссе, 64-й км, домовладение 1, строение 47. Moskova şehrinde listedeki tek sınav adresi budur.
  • St. Petersburg: Herzen Rusya Devlet Pedagoji Üniversitesi (РГПУ им. А.И. Герцена) — Ligovskiy prospekt 46 ve ulitsa Krasnogo Tekstilshchika 10–12, litera E; ayrıca Leningrad bölgesinde Vsevolojsk, ulitsa Doroga Jizni 20
  • Kazan: Kazan (Volga) Federal Üniversitesi (КФУ) — ulitsa Tatarstan 2 ve ulitsa Isayeva 12; ayrıca Yelabuga ve Naberejnıye Çelnı
  • Krasnodar: Kuban Devlet Üniversitesi (КубГУ) — ulitsa Stavropolskaya 149 ve ulitsa Dzerjinskogo 100/5
• Sınav takvimini her kurum kendisi belirler. Kurum, sınav tarihlerini en geç 1 hafta önce sınav yerinde ve kendi resmî sitesinde duyurmak zorundadır.

• РВП ya da ВНЖ düzeyi sınav: 5.900 ruble
• Çalışma izni ya da patent düzeyi sınav: 3.800 ruble
• Vatandaşlık için ayrı sınavlar: Rusça 2.950 ruble, tarih ve hukuk 2.950 ruble
• Bu tutarlar 4 Aralık 2024 tarihli Hükümet Kararı No. 1717 ile belirlendi ve bütün listedeki kurumlarda aynıdır.

1. Başvuru: Sınav yapan kuruma yazılı ya da elektronik dilekçe verirsiniz.
2. Hazırlık: Kurum, sınavdan önce size sınav kurallarını anlatmak, danışmanlık vermek ve resmî örnek sınavı göstermek zorundadır.
3. Sınav günü: Kimliğinizi kamerada göstererek tanıtırsınız. Sınavın tamamı görüntülü ve sesli kaydedilir.
4. Sınavın bölümleri:
   • РВП ve ВНЖ düzeyi: Rusça sözlü ve yazılı; tarih ve hukuk bilgisi bilgisayarda test
   • çalışma izni ve patent düzeyi: Rusça yazılı, bilgisayarda; tarih ve hukuk bilgisi test
5. Süre: Çalışma izni düzeyinde en fazla 80 dakika, РВП ve ВНЖ düzeyinde en fazla 90 dakika.
6. Sonuç: Sonuçlar sınavdan sonraki 1 gün içinde tutanağa geçer. Başaranlara sertifika verilir; sertifika bilgileri devletin eğitim belgeleri siciline (ФРДО) işlenir, İçişleri buradan doğrular.
7. İtiraz: Başaramayan aday, sonuçları öğrenirken kurumun itiraz komisyonuna başvurabilir.
8. Sınavı yeniden deneyen adaya, aynı kurumda daha önce verilen soru seti verilmez. Kurumlar her ay yeni soru setleri oluşturur.

• Çalışma izni ya da patent düzeyi: 3 yıl
• РВП düzeyi: 3 yıl
• ВНЖ düzeyi: süresiz. ВНЖ iptal edilirse sertifikanın geçerliliği de sona erer.
• Süreler sertifikanın verildiği günden başlar.

• Vatandaşlık başvurusunda Rusça bilgisi şu belgelerden biriyle kanıtlanır:
  • vatandaşlık amaçlı Rusça sınavı sertifikası
  • ВНЖ düzeyi sertifika
  • SSCB'de 1991 öncesi ya da Rusya'da 1991 sonrası alınmış eğitim belgesi
• Tarih ve hukuk bilgisi şu belgelerden biriyle kanıtlanır:
  • vatandaşlık amaçlı tarih ve hukuk sınavı sertifikası
  • ВНЖ düzeyi sertifika ya da yukarıdaki eğitim belgeleri
• Yani ВНЖ düzeyi sertifikanız varsa vatandaşlık için yeniden sınava girmeniz gerekmez.
• 70 yaşını dolduranlar ve 1. derece engelliler vatandaşlıkta dil ve tarih şartından muaftır.
• Bazı vatandaşlık yollarında dil ve tarih şartı hiç aranmaz (bkz. R4.4).

• Çalışma izni için sertifika gerekip gerekmediğini sormadan 90 günlük süreyi kaçırmak ya da gereksiz yere sınava girmek.
• Listede olmayan bir kurumdan ya da aracıdan "sertifika" satın almak. Sertifika bilgisi devlet sicilinde yoksa İçişleri kabul etmez.
• Çalışma izni düzeyi sertifikayla РВП'ye başvurmak. Düşük düzeyli sertifika üst amaç için geçmez.
• 3 yıllık sertifikanın süresinin dolduğunu fark etmemek.
• Sınava telefonla girmek. Sonuç iptal edilir.
• Türkiye'de sınav olduğunu sanmak. Listedeki yurt dışı sınav yerleri yalnız Tacikistan ve Özbekistan'da.

• Sınava Türkiye'de girebilir miyim? Hükümetin güncel listesinde Türkiye'de bir sınav yeri yok. Sınava Rusya'da listedeki bir kurumda girersiniz.
• Sınavı geçemezsem ne olur? Yeniden başvurabilirsiniz; size farklı bir soru seti verilir. Sonuca itiraz için kurumun itiraz komisyonuna başvurabilirsiniz.
• Hangi düzeyde sınava girmeliyim? Uzun vadede ВНЖ almayı düşünüyorsanız ВНЖ düzeyine girin: süresiz geçerlidir, РВП ve çalışma izni için de kullanılır, vatandaşlıkta da kabul edilir.
• Rus üniversitesinden mezunum. Yine sınava girmeli miyim? Hayır. 1 Eylül 1991'den sonra Rusya'da devlet bitirme sınavıyla aldığınız diploma sertifika yerine geçer.
• Örnek sorulara nereden bakabilirim? Federal Pedagojik Ölçme Enstitüsü (ФИПИ) her düzey için resmî örnek sınavları yayımlıyor (aşağıdaki linkler). Örnek setler 15 Mayıs 2026'da güncellendi.
• İçişleri sertifikamın gerçek olduğunu nasıl anlar? Sertifikayı veren kurum, bilgileri devletin eğitim belgeleri siciline (ФРДО) nitelikli elektronik imzayla işler. İçişleri sertifikayı bu sicilden doğrular; sicilde kaydı olmayan sertifika kabul edilmez.

• ФИПИ – yabancılar için sınav sayfası (örnek sınavlar, şartnameler)
• Sınav şartnamesi: çalışma izni, РВП ve ВНЖ düzeyleri (PDF)
• Örnek sınav: çalışma izni ve patent düzeyi (ZIP)
• Örnek sınav: РВП düzeyi (ZIP)
• Örnek sınav: ВНЖ düzeyi (ZIP)
• Örnek sınav: vatandaşlık amaçlı Rusça (ZIP)
• Örnek sınav: vatandaşlık amaçlı tarih ve hukuk (PDF)
• Sınav yapan devlet kurumlarının listesi ve adresleri
• 115-FZ md. 15.1: sertifika kuralları (tam metin)