Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya’nın enerji altyapısına yönelik saldırılarına, savaş finansmanına katkı sağlayan petrol tesislerini hedef alarak karşılık vereceklerini söyledi. Zelenskiy, sivillerin ve sivil altyapının hedef alınmayacağını belirterek Moskova’nın kış öncesinde daha geniş kapsamlı hava saldırılarına hazırlandığını savundu.
Moskova’nın saldırı politikası iddiası
Zelenskiy, Ukrayna istihbaratının Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından yayımlandığını öne sürdüğü yeni bir saldırı doktrinine ilişkin belgeler elde ettiğini açıkladı. Bu politikanın altyapı, lojistik hatları, yollar, okullar ve hastaneler dahil daha geniş bir hedef listesinin vurulmasına izin verdiğini savunan Zelenskiy, amacın insanların başkent Kiev’i ve diğer şehirleri terk etmesini sağlamak olduğunu söyledi.
Zelenskiy, söz konusu politika değişikliğinin Rus ordusunun önemli bir cephe bölgesinde gerilemesi ve daha yüksek kayıplar vermesi karşısında Putin’in güçlü görünme isteğinden kaynaklandığını ileri sürdü. Kremlin’den konuya ilişkin açıklama alınamadı.
Rusya Dışişleri Bakanlığı ise yabancı uyruklulara Kiev’den ayrılmaları çağrısı yaptı. Bakanlık, Moskova’nın son aylarda Rusya’ya yönelik Ukrayna saldırılarına misilleme olarak nitelediği operasyonlarla hedefleri sistematik biçimde vurmaya devam edeceğini bildirdi. Her iki taraf da sivilleri kasten hedef aldığını reddediyor.
Donbas’ta yaklaşık 140 kilometrekarelik alan
Ukrayna’nın doğusundaki Donbas bölgesinde "Vivaldi" kod adlı karşı saldırının sürdüğünü söyleyen Zelenskiy, yaklaşık 140 kilometrekarelik alanın geri alındığını belirtti. Rusya ise olası bir barış anlaşmasının koşulu olarak Donbas’ın tamamını kontrol etmesi gerektiğini savunuyor.
Son haftalarda Kiev’in enerji ve telekomünikasyon tesisleriyle kara ve demir yolu altyapısı, Rusya’ya ait insansız hava araçları ve füzelerin saldırılarına maruz kaldı. Zelenskiy, Dinyeper Nehri üzerindeki ve Kiev’in doğusu ile batısını birbirine bağlayan köprülerin de ilk kez hedef alındığını söyledi.
Rus enerji altyapısına karşılık
Zelenskiy, ABD yönetiminin geçen ay Ukrayna’dan Rus petrol tesislerine saldırmamasını istediğini açıkladı. Bu saldırıların küresel dizel fiyatlarını yükselttiği yönündeki değerlendirmeyi aktaran Zelenskiy, Rusya’dan enerji altyapısına yönelik saldırıları durdurma ya da ateşkes görüşmelerine ilgi gösterildiğine dair bir işaret almadığını belirtti.
Moskova’nın enerji tesislerine saldırması karşısında Rus petrol rafinerilerinin hedef alınacağını söyleyen Zelenskiy, Ukrayna’nın Rusya’nın sivil altyapıya yönelik olduğunu savunduğu saldırıları taklit etmeyeceğini vurguladı. Zelenskiy, sivil hedeflerin vurulmayacağını yineledi.
Şahed saldırılarına karşı yeni savunma araçları
Ukraynalı yetkililer, Rusya’nın kış aylarında elektrik ve su altyapısına yönelik olası geniş çaplı saldırılar için yüzlerce balistik füze stokladığını öne sürüyor. Önceki kış düzenlenen saldırılarda ülkenin bazı bölgelerinde elektrik ve ısıtma hizmetlerinin günler boyunca kesildiği belirtildi.
Zelenskiy, Moskova’nın yaz aylarından bu yana jet motorlu ve görece düşük maliyetli Şahed insansız hava araçlarından günde onlarca fırlattığını söyledi. Ukrayna hava savunmasının bu araçları etkisizleştirmekte zorlandığını belirten Zelenskiy, savaş uçaklarıyla araçların yaklaşık yüzde 60’ının düşürüldüğünü, ancak uçaklarda kullanılan 20 milimetrelik mühimmatın azaldığını aktardı.
Ukrayna’nın elektronik karıştırma kapasitesini artırmak dahil yeni çözümler üzerinde çalıştığını söyleyen Zelenskiy, ülkenin ekim ayının ikinci yarısında yeni Şahed modellerini vurabilecek küçük ve düşük maliyetli hava savunma füzelerinin ilk sevkiyatını almasının beklendiğini belirtti.
Zelenskiy ayrıca yeni Şahed araçlarını düşürmek üzere beş farklı önleme amaçlı insansız hava aracının geliştirildiğini açıkladı. İki modelin testlerinde yaklaşık yüzde 30 başarı oranına ulaşıldığını söyleyen Zelenskiy, bu kapasitenin artırılması gerektiğini ifade etti.
FP-7 ve FP-9 füze programları
Ukrayna, bu hafta kendi üretimi FP-7 balistik füzesini ilk kez çatışmada kullandığını açıkladı. Yaklaşık 250 kilometre menzile sahip olduğu belirtilen füzenin daha uzun menzilli modeli FP-9’un geliştirilmesini hızlandırması için üretici Fire Point şirketine baskı yaptığını söyleyen Zelenskiy, FP-9’un sonbaharda hazır olmasını beklediğini dile getirdi.
Zelenskiy, Avrupa’daki son insansız hava aracı ihlalleriyle hibrit saldırıların Avrupa halklarını korkutmayı ve Ukrayna’ya verilen desteği bölmeyi amaçladığını savundu. Rusya ise bu suçlamaları temelsiz ve Rusya karşıtı histerinin sonucu olarak nitelendiriyor.
Barış görüşmeleri ve Avrupa finansmanı
ABD yönetiminin Rusya Devlet Başkanı Putin’i aralık ayında Miami’de düzenlenmesi planlanan G20 Zirvesi’ne davet etmesi ve Rus temsilcilerle ticari anlaşmaları görüşmesi üzerine Zelenskiy, barış sağlanmadan Rusya ile ilişkilerin normalleştirilmemesi çağrısı yaptı.
G20 Zirvesi’nde Putin’le barış görüşmesi yapmaya hazır olduğunu söyleyen Zelenskiy, Rusya’nın Donbas’ı kontrol etmesi halinde çatışmayı sona erdireceği yönündeki beklentilere güvenilmemesi gerektiğini belirtti. Ukrayna ve Rusya arasında ekonomik ve diplomatik ilişkilerin yeniden başlamasının barış koşuluna bağlanmasını isteyen Zelenskiy, ABD’nin Birleşik Arap Emirlikleri’nde üçlü görüşmelerin yeniden başlatılmasını önerdiğini, ancak teknik düzeydeki toplantılar için kesin tarih ve yer belirlenmediğini kaydetti.
Brüksel’de Avrupalı yetkililerle yaptığı görüşmelerin ardından Ukrayna’nın 2027’nin başında ihtiyaç duyacağı insansız hava aracı siparişleri için finansman bulunduğunu söyleyen Zelenskiy, bu yılki savunma bütçesindeki 27 milyar dolarlık açığın kapatılması için bir plan üzerinde çalışıldığını açıkladı.
Zelenskiy, planın kendi bütçe kaynaklarının yeniden dağıtılmasını, ikili yardımları ve Avrupa Birliği’nin 90 milyar avroluk kredisinin gelecek yıla ayrılan bölümünden sağlanacak finansmanı içerdiğini belirtti.
