Şirket kurma (ООО) ve şahıs işletmesi (ИП)

Bu sayfa, Rusya'da kendi işini kurmak isteyen Türk vatandaşları ve Türk şirketleri için. Rusya'da iki temel yol var: şahıs işletmesi (индивидуальный предприниматель, ИП) ve limited şirket (общество с ограниченной ответственностью, ООО). Kaydı Rusya Federal Vergi İdaresi (ФНС России) yapar; belgeler eksiksizse kayıt 3 iş gününde tamamlanır. Aşağıda kimin hangi yapıyı kurabileceğini, adım adım başvuruyu, 2026 harçlarını, vergi rejimi seçimini ve kendi şirketinizde çalışmanın kurallarını bulacaksınız.

• Şahıs işletmesi (ИП):
  • Yalnız Rusya'da geçici oturum izni (РВП) ya da oturum izni (ВНЖ) olan yabancılar ИП açabilir. Başvuruda Rusya'da geçici ya da sürekli oturma hakkını gösteren belgenin kopyası istenir (129-FZ md. 22.1).
  • "Kontrol altındaki kişiler" sicilindeki (реестр контролируемых лиц) yabancı ИП olarak kaydedilemez (bkz. R2.4).
• Limited şirket (ООО):
  • Vergi İdaresi'nin istediği kuruluş belgeleri arasında oturum izni yoktur.
  • Kurucu yabancı bir şirket de olabilir. Bu durumda kurucunun kendi ülkesindeki ticaret sicilinden alınmış kayıt örneği istenir.
• Serbest çalışan rejimi (налог на профессиональный доход, НПД): kanun, bu rejime kaydı Rus vatandaşları, Avrasya Ekonomik Birliği üyesi ülkelerin vatandaşları ve Ukrayna vatandaşları için düzenliyor. Türk vatandaşları bu listede yok (422-FZ md. 5).
• Türk şirketinin şubesi ya da temsilciliği: yabancı şirketlerin Rusya'daki şube ve temsilcilikleri Vergi İdaresi'nin akredite edilmiş şubeler ve temsilcilikler devlet sicilinde (РАФП) yer alır.

1. Belgeleri hazırlayın:
   • P21001 formu (заявление о государственной регистрации физического лица в качестве индивидуального предпринимателя)
   • pasaportunuzun kopyası
   • РВП ya da ВНЖ belgenizin kopyası
   • pasaportunuzda ya da oturum belgenizde adres yoksa, Rusya'daki ikamet adresinizi gösteren belge
   • harç makbuzu: 800 ruble
2. Doğru vergi dairesini belirleyin: kayıt, ikamet kaydınızın bulunduğu yerdeki kayıt yetkili vergi dairesinde yapılır. İkamet kaydınız yoksa bulunduğunuz yer (место пребывания) esas alınır.
3. Başvurun. Seçenekler:
   • vergi dairesine şahsen
   • belediye hizmet merkezi (МФЦ) aracılığıyla
   • noter aracılığıyla
   • elektronik olarak, "Devlet çevrim içi işletme kaydı" (Государственная онлайн-регистрация бизнеса) servisinden
4. Sonucu alın: belgeler eksiksizse 3 iş günü sonra ИП sicil kaydı belgesi (лист записи ЕГРИП) başvuruda yazdığınız e-posta adresine gelir.
5. İmzanızın noterce onaylanması gerekir. İki istisna var: belgeleri pasaportunuzla şahsen veriyorsanız ya da nitelikli elektronik imzayla (усиленная квалифицированная электронная подпись) gönderiyorsanız.
6. Belgeler elektronik olarak gönderilirse (МФЦ ya da noter üzerinden elektronik gönderim dahil) harç ödenmez.
7. Eğitim, çocuklarla ilgili hizmetler ya da taksi ve yolcu taşımacılığı gibi bazı faaliyetlerde sabıka kaydı belgesi de istenir (129-FZ md. 22.1).

1. Belgeleri hazırlayın:
   • P11001 formu (заявление о государственной регистрации юридического лица при создании)
   • kuruluş kararı: tek kurucuysanız kurucu kararı, birden çok kurucu varsa kurucular toplantısı tutanağı
   • şirket sözleşmesi (устав). Şirket, Ekonomik Kalkınma Bakanlığı'nın tip sözleşmelerinden (типовой устав) birini kullanacaksa ayrı sözleşme gerekmez. Bu imkân 25 Haziran 2019'dan beri var.
   • kurucu yabancı şirketse: kendi ülkesinin ticaret sicilinden kayıt örneği ya da eşdeğer belge
   • harç makbuzu: 4.000 ruble
2. Kayıt adresini belirleyin: şirket, genel müdürünün (постоянно действующий исполнительный орган) bulunduğu adreste kaydedilir. Bu adres kurucunun ofisi, genel müdürün ev adresi ya da kiralık bir ofis olabilir. Vergi İdaresi, adreste şirkete gerçekten ulaşılabilmesini istiyor.
3. Başvurun: şahsen, noter aracılığıyla, МФЦ'den ya da nitelikli elektronik imzayla (Devlet çevrim içi işletme kaydı servisi dahil).
4. Sonucu alın: kayıt en geç 3 iş gününde yapılır.
5. Başvuru formundaki imza, şahsen kimlik belgesiyle başvurmadığınız ya da nitelikli elektronik imza kullanmadığınız hâllerde noterce onaylanır.
6. Elektronik başvuruda ya da noter aracılığıyla gönderimde harç ödenmez.
7. Esas sermaye (уставный капитал): en az 10.000 ruble (14-FZ md. 14). Kurucu kendi payını kuruluş sözleşmesinde belirtilen sürede, ama kayıttan sonra en geç 4 ay içinde öder.
8. Şirketin mühür kullanması zorunlu değil. Mühür varsa şirket sözleşmesinde yazılır.
9. Kayıt reddinin sebepleri kanunda tek tek sayılmıştır (129-FZ md. 23/1).

• Şirketin genel müdürüyle (руководитель организации) iş sözleşmesi yapılır (Rusya İş Kanunu md. 275).
• Yabancı bir çalışanla yapılan iş sözleşmesine, çalışma izninin ya da patentin bilgileri yazılır (İş Kanunu md. 327.2).
• Bu yüzden Rusya'da vizeyle bulunan bir Türk vatandaşı, kendi kurduğu şirkette genel müdür olarak çalışacaksa da çalışma izni ya da yüksek nitelikli uzman (ВКС) izni almalıdır (bkz. R3.1 ve R3.2).
• РВП ya da ВНЖ sahipleri çalışma izni almadan çalışabilir. РВП sahibi yalnız izni aldığı bölgede çalışabilir (bkz. R4.1).
• Turistik ya da ticari (iş) vizesiyle Rusya'da çalışılamaz. Şirkette çalışmak için çalışma izni süreci gerekir (bkz. R1.3 ve R3.1).

• Yeni kurulan şirket ve yeni kaydolan ИП, vergi kaydından itibaren 30 takvim günü içinde basitleştirilmiş vergi rejimine (упрощенная система налогообложения, УСН) geçmek için bildirim verebilir (Vergi Kanunu md. 346.13/2).
• УСН oranları (md. 346.20, 4 Ağustos 2026 metni):
  • vergi matrahı gelir ise: %6
  • vergi matrahı gelirden giderler düşüldükten sonraki tutarsa: %15
  • bölgeler, belirli faaliyetler için bu oranları düşürebilir (gelirde %1–6, gelir eksi giderde %5–15)
• УСН'nin gelir ve varlık sınırları vardır. Örneğin sabit kıymetlerinin defter değeri 200 milyon rubleyi aşan şirketler УСН uygulayamaz (md. 346.12).
• Bildirimi süresinde vermezseniz genel vergi rejimine tabi olursunuz. Hangi rejimin size uygun olduğunu bir mali müşavirle hesaplayın.
• Vergi numarası (ИНН) için bkz. R9.2. Gelir vergisi oranları için bkz. R9.1.

• "Dost olmayan ülkeler" listesi: Rusya Hükümeti'nin 5 Mart 2022 tarihli 430-r sayılı listesinde Türkiye yok. Bu listedeki ülkelerin kişi ve şirketlerine uygulanan karşı tedbirler, Türk vatandaşlarına bu sıfatla uygulanmaz.
• Döviz kontrolü: Rusya'da kurulan ООО, Rus döviz mevzuatına göre döviz mukimidir. Yurt dışında hesap açarsa vergi dairesine bildirir (bkz. R9.5).
• Kâr payını Türkiye'ye aktarmak: Türkiye mukimi ortağa ödenen temettüde Rusya'nın kesebileceği vergi, anlaşma gereği %10'u aşamaz (bkz. R9.3).
• Yabancı belgeler: Türkiye'de düzenlenmiş belgeleri (örneğin Türk şirketinizin sicil kaydı) Rusya'da kullanırken apostil ve Rusça tercüme kuralları için bkz. O1.3.

• Rusya Federal Vergi İdaresi (ФНС России) — ИП ve ООО kaydı
  • Bilgi hattı: +7 800 222-22-22 (Rusya içinden)
  • Kayıt yetkili vergi dairesini bulmak: "Vergi dairenizin adresi ve ödeme bilgileri" servisi
  • Randevu: order.nalog.ru
  • Harç makbuzu oluşturmak: "Vergi ve harç ödeme" servisi
• Belediye hizmet merkezleri (МФЦ) — ИП başvurusunu alıp iletir. Hizmetin bulunduğunuz МФЦ'de verilip verilmediğini önceden sorun.
• T.C. Moskova Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği — Rusya pazarı ve ticari konularda bilgi
  • Adres: 7. Rostovski Pereulok No: 12, 115127 Moskova
  • Telefon: +7 499 246 39 89, +7 499 246 14 89, +7 499 246 49 89
  • E-posta: moskova@ticaret.gov.tr
  • Çevrim içi soru: Ticaret Bakanlığı "Müşavire Danışın" platformu

• Yalnız vizeyle ИП açmaya çalışmak. ИП için РВП ya da ВНЖ şarttır.
• "Şirketimi kurdum, artık çalışabilirim" diye düşünmek. Genel müdür olarak çalışmak için de çalışma izni gerekir.
• Gerçekte ulaşılamayan bir adresi kayıt adresi göstermek.
• УСН bildirimini kayıttan sonraki 30 günde vermeyi unutmak.
• Esas sermayeyi kayıttan sonraki 4 ay içinde ödememek.
• Serbest çalışan (самозанятый) olarak kaydolmaya çalışmak. Bu rejim Türk vatandaşları için düzenlenmemiştir.
• Elektronik başvuruda gereksiz yere harç ödemek.

• ИП açmak için Rusya'da oturum izni şart mı? Evet. Başvuruda geçici oturum (РВП) ya da oturum izni (ВНЖ) belgenizin kopyası istenir.
• ООО kurmak için Rusya'da oturum izni gerekir mi? Vergi İdaresi'nin istediği belgeler arasında oturum izni yok. Ancak şirkette çalışacaksanız çalışma izni kuralları uygulanır.
• Kayıt ne kadar sürer? Belgeler eksiksizse 3 iş günü. Sonuç e-postayla gelir.
• Harç ne kadar? 2026'da ООО için 4.000 ruble, ИП için 800 ruble. Belgeler elektronik olarak ya da noter aracılığıyla gönderilirse harç ödenmez.
• En az ne kadar sermaye gerekir? ООО için 10.000 ruble.
• Türk şirketim Rusya'da şube açabilir mi? Yabancı şirketlerin şube ve temsilcilikleri Vergi İdaresi'nin akredite şubeler sicilinde (РАФП) yer alır. Süreç için Vergi İdaresi'ne ve bir hukukçuya danışın.

• P21001 formu: ИП kayıt başvurusu (PDF)
• P11001 formu: şirket kuruluş başvurusu (PDF)
• Devlet çevrim içi işletme kaydı servisi
• "Kendi işini kur" (Создай свой бизнес) rehberi
• Vergi ve harç ödeme servisi
• Vergi dairesi adres sorgusu
• Vergi dairesine randevu
• Şirket ve ИП sicil sorgusu (ЕГРЮЛ/ЕГРИП)
• Akredite şubeler ve temsilcilikler sicili (РАФП)
• Federal Kanun 129-FZ md. 22.1: ИП kaydında istenen belgeler
• Ticaret Bakanlığı – Müşavire Danışın