Vladimir Putin, Şi Cinping ve Donald Trump, 19 Kasım'da Çin'in Shenzhen kentinde üçlü görüşme yapacak. Rusya Devlet Başkanı'nın Basın Sözcüsü Dmitriy Peskov, bu açıklamayı cumartesi günü yaptı. Kremlin böylece tarafların ekim ayından bu yana hazırlıkları hakkında konuştuğu görüşmelerin kesin tarihini ilk kez açıkladı.
Peskov'un sözlerini TASS şöyle aktardı: “Başkan Putin, Başkan Şi ve Başkan Trump arasında 19'unda üçlü görüşme yapılması konusunda anlaşmaya varıldı. Bu görüşme Shenzhen'de, APEC zirvesi kapsamında gerçekleşecek.” Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvesi 18-19 Kasım'da Shenzhen'de düzenlenecek; ev sahipliğini Çin yapacak.
Görüşme, üç nükleer gücün liderleri arasında bu formatta yapılacak tarihteki ilk buluşma olacak. Putin, Şi ve Trump 2019'da Japonya'nın Osaka kentindeki G20 zirvesine aynı anda katılmış, ancak o dönemde görüşmeler yalnızca ikili formatta gerçekleşmişti.

Moskova ne bekliyor
Rusya Devlet Başkanı Yardımcısı Yuriy Uşakov, 12 Kasım'da gazetecilere yaptığı açıklamada, Rusya ve ABD'nin Çin'in zirve kapsamında düzenleyeceği görüşmeye “büyük önem verdiğini” söyledi. Uşakov, “Şu anda görüşmenin içeriğine ilişkin yoğun bir çalışma yürütülüyor. Bu formatta gerçekleştirilecek ilk görüşmenin uluslararası ortam üzerinde iyileştirici bir etki yaratmasını umuyoruz” dedi.
Uşakov'a göre, Putin'in Kremlin'de ABD Başkanı'nın özel temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner ile görüştüğü Ukrayna'da çözüm sürecine ilişkin “tüm meseleler” Shenzhen'de de ele alınmaya devam edecek. Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, zirvenin hazırlık koordinasyonunu “Çinli meslektaşların” yürüttüğünü belirtti. Uşakov ekim ayında, Putin ile Trump arasında APEC kapsamında ayrı bir ikili görüşme konusunda henüz anlaşmaya varılmadığını söylemişti.
Nükleer silahlar ve İran, Washington'ın gündeminde
Beyaz Saray daha önce Trump'ın Putin ve Şi ile nükleer cephaneliklerin azaltılmasını görüşmeyi planladığını açıklamıştı. ABD yönetiminden üst düzey bir yetkili, başkanın İran konusunu da gündeme getireceğini, Ukrayna meselesinin ise üçlü görüşmenin resmi gündemine dahil edilmediğini söyledi. Washington anlaşmalar imzalanmasını beklemiyor ve görüşmeleri “bir konuşmanın başlangıcı” olarak nitelendiriyor.

Silahların kontrolü konusu, Yeni Stratejik Saldırı Silahlarının Azaltılması ve Sınırlandırılması Anlaşması'nın (START-3) süresinin şubatta dolmasının ardından daha da önem kazandı. Bu anlaşma, Moskova ile Washington arasındaki bu türden son anlaşmaydı. Trump o dönemde Rusya'nın anlaşmayı bir yıl daha uzatma teklifini reddetmiş ve Çin'in de katılacağı yeni bir anlaşma yapılmasını savunmuştu. Pentagon'un değerlendirmelerine göre Çin'in 600'den fazla nükleer savaş başlığı bulunuyor; Rusya ve ABD'nin ise ayrı ayrı 5.000'den fazla savaş başlığı var.
Shenzhen'deki görüşme, Trump ile Putin'in Ağustos 2025'te Alaska'daki zirveden sonra gerçekleştireceği ilk yüz yüze buluşma olacak.
Fotoğraf: kremlin.ru, Beyaz Saray, AA