Rusya, Ukrayna'da çözüm müzakereleri kapsamında Avrupa'daki NATO güçlerinin, Rusya-NATO Kurucu Senedi'nin imzalandığı 1997 yılındaki düzenine dönmesi talebini yeniden gündeme getirdi. Bu talep, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yuriy Uşakov'un 12 Kasım'da Kremlin'de Vladimir Putin ile ABD Başkanı'nın özel temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner arasındaki görüşmenin ardından yaptığı açıklamada yer aldı.
Uşakov, Putin'in "bölünmez güvenlik mimarisinin temel unsurlarına ilişkin görüşümüzü hatırlattığını" söyledi. Bu unsurlar, 2021'de ABD ve NATO ile güvenlik garantilerine ilişkin anlaşma taslakları şeklinde sunulmuştu. Talepler arasında ittifakın genişlememesi, Rusya sınırları yakınına tehdit oluşturan silah sistemlerinin konuşlandırılmaması ve ittifak güçlerinin senedin imzalandığı dönemdeki düzenine dönülmesi bulunuyor.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı, "Bu listeye kendi bazı yeni değerlendirmelerimizi de eklemek istiyoruz" dedi ancak bunların neler olduğunu açıklamadı.

The New York Times ne yazdı?
The New York Times, Moskova'nın tutumunun 10 Kasım tarihli bir belgede ortaya konulduğunu ve Rusya'nın bu belgeyi Abu Dabi'deki üçlü müzakerelerde dağıttığını bildirdi. Gazete, belgenin bir kopyasını görüşmelere katılan bir kişiden aldığını, belgenin gerçekliğinin ise başka bir kaynak tarafından doğrulandığını belirtti.
Gazeteye göre Moskova, NATO güçlerinin geri çekilmesinin yanı sıra ittifakın genişlemesinin durdurulmasını, Batı'nın Ukrayna'ya silah sevkiyatının kesilmesini ve İngiltere ile Fransa'nın Avrupalı müttefiklerine yönelik nükleer güvencelerinin sınırlandırılmasını talep ediyor. Gazete, Amerikalı müzakerecilerin 2021'in sonundan bu yana birçok şeyin değiştiğini söylediğini aktardı. Bununla birlikte iki müzakere katılımcısına göre Rus tarafı, Putin'in esneklik gösterebileceğini ima etti.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, bir gün önce Birinci Kanal'a yaptığı açıklamada NATO'nun doğuya genişlemeden vazgeçmesinin belgeyle güvence altına alınması gerektiğini söyledi. Peskov, "Bu, Gorbaçov ve Yeltsin döneminde yaşandı. O zamandan sonra NATO doğuya beş ya da altı kez genişledi" dedi.

Görüşmenin Şınçın'da yapılması planlanıyor
Talepler, Putin ile Donald Trump'ın Çin'in Şınçın kentinde düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvesinde yapacağı görüşmenin öncesinde gündeme geldi. Zirvede ayrıca Şi Cinping'le ilk üçlü görüşmenin yapılması planlanıyor. Uşakov, burada çözüm sürecine ilişkin tüm konuların görüşülmeye devam edeceğini ve Moskova ile Washington'ın 10-11 Kasım'da Abu Dabi'deki müzakereleri yapıcı olarak değerlendirdiğini söyledi.
Avrupa'da ise talepler reddediliyor. Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda, NATO güçlerinin doğu kanadından çekilmesinin mümkün olmadığını ve Avrupa'nın güvenlik mimarisinin değişmeden kalması gerektiğini savunuyor.
Fotoğraf: kremlin.ru