İsveç'in güneyindeki küçük Şöbo kentinde bulunan ICA Kvantum süpermarketinde pazartesi sabahı boş vitrinlerle başladı. Gece saatlerinde soğutma ekipmanının ayarları uzaktan değiştirildi ve mağaza çalışanlarına göre dondurucuların termostatları artı 50 dereceye ayarlandı.
Mağaza müdürü Rikard Nilsson, Aftonbladet gazetesine yaptığı açıklamada, “Sıcaklığı düzenleyemiyoruz, değiştiremiyoruz. Donduruculara sıcak hava üfleniyor. Her şey bozuldu” dedi. Yüz binlerce kron değerindeki ürünün çöpe atılması gerekti. Nilsson, Sveriges Radio'ya verdiği röportajda yaşananları terörizm olarak nitelendirdi.

ICA ve Coop zararlarını hesaplıyor
Şöbo tek etkilenen yer olmadı. Komşu Tomelilla, Sankt Olof, Brösarp ve Hammenhög'deki mağazalar da buzdolapları ve donduruculardaki arızaları bildirdi. ICA, mağazalarının “sınırlı sayıda” noktasının etkilendiğini doğruladı ancak yaşananları resmen siber saldırı olarak nitelendirmedi. Rakip zincir Coop ise haber ajansı TT'ye, İsveç'in orta kesimindeki altı mağazasında sorun yaşandığını bildirdi.
İsveç kuralları, dondurulmuş ürünlerin eksi 18 derecenin altında saklanmasını gerektiriyor. Bu nedenle çözülmeye başlayan ürünlerin satılması artık mümkün değil. Siber güvenlik uzmanı Emil Olofsson, böyle bir saldırı için özel bir hazırlık gerekmediğini ve saldırının arkasında amatörlerin bulunabileceğini düşünüyor.

Fransa'nın ardından ikinci dalga
Aynı gece Belçika ve Lüksemburg'da da benzer kesintiler yaşandı. Belçika zinciri Delhaize, yaklaşık 40 mağazasının etkilendiğini doğruladı ve soğutma sistemlerinin internet bağlantısını hemen kesti. Belçika federal savcılığı da soruşturma başlattı. Euronews'e göre İrlanda'daki 13 SuperValu mağazası ile Estonya'daki Selver süpermarketi de etkilendi. Danimarkalı üretici Danfoss'un bir temsilcisinin açıklamasına göre Hollanda'da en az 17 şirketin sistemine saldırı düzenlendi.
Bu, Avrupa'da bir ay içinde yaşanan ikinci benzer olay oldu. Fransız hükümetinin verilerine göre 12 Ekim gecesi bilgisayar korsanları Fransa'da yaklaşık 700 süpermarketin dondurucularına erişti. Ekipmanlar buz çözme moduna geçirildi, alarm sistemi devreye girmedi ve yaklaşık altı saat içinde sıcaklık neredeyse 50 dereceye ulaştı. Paris savcılığı siber suç soruşturması başlattı. Her iki saldırının arkasında kimin olduğu henüz belirlenemedi.
Fotoğraf: SVT; Sveriges Radio