Cenaze nakli

Bu sayfa, Rusya'da ya da Ukrayna'da bir yakınını kaybeden ve cenazeyi Türkiye'ye getirmek isteyen aileler için. Zor bir anda doğru adımları atmanız için yerel vefat belgesinin nasıl alınacağını, T.C. temsilciliğinden cenaze nakil belgesinin nasıl isteneceğini ve Türkiye'ye girişteki kuralları sırayla anlatıyoruz. Vefat tescili, tereke ve eşyaların getirilmesi de bu sayfada.

1. Yerel vefat belgesini alın.
   • Rusya: vefat, nüfus dairesine (ЗАГС) ya da belediye hizmet merkezine (МФЦ) en geç 3 gün içinde bildirilir. Bildirimi eş, aile üyeleri ya da vefat anında yanında bulunan kişi yapabilir. Temel belge, sağlık kuruluşunun verdiği vefat belgesidir. Bildirim Gosuslugi'den elektronik olarak da yapılabilir; belgeler sonra şahsen götürülür.
   • Ukrayna: vefat, devlet sicil dairesine (ДРАЦС) 3 gün içinde bildirilir; sağlık kuruluşunun belgesi alınamıyorsa süre 5 gündür. İşlem ücretsizdir ve 1 günde sonuçlanır. Sıkıyönetim süresince herhangi bir ДРАЦС dairesine başvurabilirsiniz. Sonunda vefat belgesi (свідоцтво про смерть) verilir.
2. T.C. temsilciliğine haber verin. Mesai dışında temsilciliğin nöbetçi telefonunu ya da Konsolosluk Çağrı Merkezini (+90 312 292 29 29) arayın (bkz. O1.1).
3. Bir cenaze nakil firmasıyla görüşün. Firma, cenazenin hangi araçla, hangi gün ve saatte nakledileceğini ve Türkiye'de kimin teslim alacağını gösteren "cenaze bilgi formu"nu düzenler.
4. Temsilcilikten cenaze nakil belgesini isteyin ve vefatı Türk nüfus kayıtlarına tescil ettirin.

• Cenaze nakil belgesi için yalnız vefatın gerçekleştiği bölgedeki temsilciliğe değil, ülkedeki bütün T.C. temsilciliklerine başvurabilirsiniz. Örneğin cenazeye ya da cenazenin uçağa verileceği havalimanına en yakın temsilciliğe gidebilirsiniz.
• Belge, Türkiye'de defnedilmek isteyen yabancı uyruklular için de düzenlenebilir.
• Gerekli belgeler:
  • dilekçe
  • dilekçeyi yazanın T.C. kimlik kartının aslı ve fotokopisi
  • yerel makamların verdiği vefat belgesinin aslı ve fotokopisi
  • vefat edenin T.C. kimlik kartının aslı ve fotokopisi
  • vefat edenin pasaportunun aslı ve fotokopisi
  • nakil firmasının düzenlediği cenaze bilgi formu ve fotokopisi
• Yerel makamlar otopsi yaptıysa defin izin belgesi ya da otopsi raporunun aslı ve onaylı Türkçe tercümesi de istenebilir.
• Konuya ilişkin kurallar 1973 tarihli Cenazelerin Nakli Anlaşması, 3584 sayılı Kanun, ilgili yönetmelik ve Yurtdışından Getirilen Cenaze İşlemleri Yönergesi'nde yer alır.

• Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü'nün yönergesinin ekindeki listede Rusya ve Ukrayna "risksiz ülkeler" arasında yer alıyor.
• Bu ülkelerden gelen ve uluslararası nakil şartlarını taşıyan cenazeye giriş kapısında ek sağlık işlemi yapılmaz. Giriş işlemlerini gümrük birimi yapar.
• Bulaşıcı bir hastalık nedeniyle vefat eden kişinin cenazesinde defin işlemini, defnedileceği yerin sağlık makamı değerlendirir. Tabut, defin onayı verilene kadar açılmaz.
• Vefatın adli bir yönü varsa ve otopsi raporu yoksa, gümrük birimi durumu emniyete bildirir.
• Türkiye'de yakılarak defin mevzuata göre mümkün değildir. Yurt dışında yakılan kişinin küllerinin Türkiye'ye getirilmesi mümkündür; küllerin bulunduğu kap ile çiçek ve çelenk gümrük vergisinden muaftır.

• Vefatı temsilcilikte Türk nüfus kayıtlarına tescil ettirin. Başvuru postayla da yapılabilir; ülkedeki her temsilcilik başvuruyu alır (ayrıntı: bkz. O1.2). Mevzuata göre vefat 30 gün içinde bildirilmelidir.
• Tereke (vefat edenin bıraktığı mal ve eşya):
  • Temsilcilik terekeyi tespit eder, mühürler ve eşyanın listesini çıkarır.
  • Tedavi masrafları, kira, cenaze masrafları ve terekenin korunması için gereken giderleri terekeden ödemeye yetkilidir.
  • Tereke, vefat edenin nüfusa kayıtlı olduğu yerin tereke hâkimliğine gönderilir. Kayıt yeri belirlenemezse Ankara Tereke Hâkimliğine gönderilir.
  • Mirasçılar yurt dışındaysa, tereke hâkimliğinin talimatıyla tereke onlara teslim edilebilir. Tüm mirasçıları temsil eden kişi dışında tek bir mirasçıya tamamı teslim edilmez; geçerli vekâletname istenir.
  • Mirasçılar yurt dışındaysa veraset beyannamesini konsolosluğa verir.
• Tereke işlemlerini terekenin bulunduğu bölgeden sorumlu temsilcilik yürütür. Başvuruda T.C. kimlik kartı, pasaport ve veraset ilamı istenir.

• Yurt dışında yerleşik bir kişinin vefatıyla Türkiye'de yaşayan mirasçılarına kalan eşya gümrük vergisinden muaf getirilebilir.
  • Eşyanın vefat edene ait olduğu ve mirasçılara kaldığı resmî belgelerle kanıtlanır.
  • Eşya, veraset ilamı tarihinden itibaren 24 ay içinde, tek seferde ya da birkaç parti hâlinde getirilir.
  • Alkollü ürünler, tütün ürünleri, motorlu ticari araçlar, meslek alet ve cihazları (vefat edenin kendi kullandığı taşınabilir aletler hariç), ham madde ve ticari ürünler ile aile ihtiyacını aşan hayvan ve tarım ürünleri muafiyet dışındadır.
• Vefat edenin kullanılmış ev eşyası ve aracı için ayrıca bkz. O1.8.
• Vefat eden sigortalının yurt dışı sürelerini Türk vatandaşı hak sahipleri borçlanabilir (bkz. O1.5).

• Temsilcilik, vefat edenin terekesinden cenaze masraflarını ödemeye yetkilidir.
• T.C. Dışişleri'nin konsolosluk rehberine göre temsilcilikler borç, fatura ve hastane masraflarını karşılayamaz. Nakil ücretini firmayla önceden ve yazılı olarak netleştirin.
• Temsilcilik, yakınlarınızın size para göndermesine yardımcı olabilir.

• Yerel vefat bildirimini 3 günlük süreden sonraya bırakmak.
• Yalnız ikamet edilen bölgedeki temsilciliğe başvurmak gerektiğini sanmak. Cenaze nakil belgesi ülkedeki her temsilcilikten alınabilir.
• Nakil firmasının cenaze bilgi formunu hazırlatmadan temsilciliğe gitmek.
• Otopsi yapıldıysa raporun onaylı Türkçe tercümesini hazırlamamak.
• Vefat tescilini yaptırmamak. Tescil yapılmazsa miras ve diğer işlemler gecikir.

• Hangi temsilciliğe başvurmalıyım? Vefatın gerçekleştiği ülkedeki herhangi bir T.C. temsilciliğine. En pratiği cenazeye ya da havalimanına en yakın olanıdır.
• Rusya ya da Ukrayna'dan gelen cenaze sınırda bekletilir mi? İki ülke de yönergedeki risksiz ülkeler listesinde. Uluslararası nakil şartlarını taşıyan cenazeye sağlık açısından ek işlem yapılmaz; gümrük işlemi uygulanır.
• Belgelerin Türkçeye çevrilmesi gerekir mi? Vefat tescili için yerel belgelerin tercümesi gerekmez. Otopsi raporu istenirse onaylı Türkçe tercümesi gerekir.
• Yabancı uyruklu eşimi Türkiye'de defnedebilir miyim? Evet. Cenaze nakil belgesi yabancı uyruklular için de düzenlenebilir.
• Yurt dışında yakılan bir yakınımın küllerini getirebilir miyim? Evet. Küllerin nakli mümkündür ve küllerin bulunduğu kap gümrük vergisinden muaftır.
• Mesai dışında ne yapmalıyım? Temsilciliğin nöbetçi hattını ya da 7/24 Konsolosluk Çağrı Merkezini arayın.

• Cenaze nakli ve vefat tescili dilekçesi (Word)
• Vefat tescili dilekçesi (Word)
• Hudut ve Sahiller Sağlık GM – Yurtdışından Getirilen Cenaze İşlemleri Yönergesi (Word)
• Rusya – Federal Kanun 143-FZ, nüfus kayıtları (içindekiler)
• Gosuslugi – Rusya devlet hizmetleri portalı
• Ukrayna – Diia hizmet rehberi
• e-Devlet – Yurt Dışı Acil Durum Bildirimi
• T.C. Dışişleri – Konsolosluk randevu sistemi