Ankara'da gerçekleşen NATO zirvesi, ABD Başkanı Donald Trump'ın müttefiklere yönelik sert açıklamalarına sahne oldu. İttifak Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşmede 'NATO'dan hiç memnun değilim' diyen Trump, özellikle İspanya'ya ağır eleştiriler yöneltti.
İspanya'ya yönelik ticaret tehdidi
Trump, İspanya'yı 'NATO'daki berbat bir ortak' olarak nitelendirdi. 'İspanya boşa harcanmış bir dava. Artık İspanya ile hiçbir ticaret işi yapmak istemiyoruz' ifadelerini kullanan ABD Başkanı, Hazine Bakanı Scott Bessent'e iki ülke arasındaki ticari bağları kesme talimatı verdi.
İspanya, mart ayında ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonları için kendi topraklarındaki ortak üsleri kullanmasına izin vermeyeceğini açıklamış ve savaşa katılan ABD uçaklarına hava sahasını kapatmıştı. Madrid yönetimi, Trump'ın son tehditlerini 'her zamanki gibi' karşıladı ve Washington ile 'mükemmel' ilişkilerini değiştirme niyetinde olmadığını bildirdi.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in ofisi, ülkenin ABD ile ticaret açığı verdiğini ve ekonomik ilişkilerin hükümetlerden çok özel şirketler tarafından belirlendiğini vurguladı. Açıklamada, Avrupa Birliği gümrük birliğinin bir parçası olarak tek tek AB üyelerinin hedef alınamayacağı da belirtildi. Avrupa Komisyonu Sözcüsü Olof Gill ise AB'nin, ABD'nin geçen yıl imzalanan ortak bildirideki taahhütlerini yerine getirmesini beklediğini söyledi.
Grönland talebinde ısrar
Trump, İran savaşındaki Avrupa tutumundan duyduğu rahatsızlığı dile getirirken, NATO üyesi Danimarka'ya ait Grönland üzerindeki iddiasından da vazgeçmedi. 'Grönland bizim için büyük bir sorun. Sadece ABD'nin değil, dünyanın korunması için oraya ihtiyacımız var' dedi.
NATO Genel Sekreteri Rutte, ABD ve Danimarka'nın Arktik adasındaki Amerikan askeri varlığını artırma olasılığını görüşmek üzere masaya oturma konusunda anlaştıklarını açıkladı. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen daha önce Grönland'ın 'satılık olmadığını' kesin bir dille ifade etmişti. AB Sözcüsü Gill de 'Grönland'ın geleceğine ilişkin kararlar Grönlandlılara ve Danimarkalılara aittir' diye ekledi.
Savunma harcamaları gerilimi
Washington'un NATO müttefikleri, Ankara zirvesini Trump'ın İran konusundaki öfkesini yatıştırmak ve savunma harcamalarını artırma sözlerini yerine getirdiklerini göstermek için kullanmak istiyor. Trump, ABD'nin Avrupa'yı Rusya'dan korumak için İttifak içinde 'orantısız' harcama yaptığını ve bunun 'adil olmadığını' savundu.