Benjamin Netanyahu, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 81. Oturumuna katılmak üzere bu hafta New York'a gidecek. İsrail Başbakanı'nın programında ABD Başkanı Donald Trump'la toplantı yer almıyor; ziyaretin kısa sürmesi ve az sayıda görüşmeyle sınırlı kalması bekleniyor.
İsrailli askeri istihbarat analisti ve eski subay Barak Seri, ziyareti "çok sıra dışı, çok kısa ve neredeyse görüşmelerden yoksun" sözleriyle değerlendirdi. Seri, Netanyahu'nun uluslararası alanda dışlandığını ve Trump'ın kendisiyle görüşmek istemediğini söyledi.
Washington'daki konum ve İsrail'e yönelik eleştiriler
Tel Aviv'de görev yapan eski ABD Büyükelçisi Dan Shapiro, İsrail'in ABD'deki konumunda "emsalsiz bir gerileme" yaşandığını savundu. Shapiro, Netanyahu'nun bu gerilemenin çözümünün parçası olmadığını ve gerilemenin Trump'ın partisi Cumhuriyetçiler arasında bile daha önce görülmemiş düzeye ulaştığını söyledi.
Shapiro, İsrail'de 27 Ekim'de yapılması planlanan seçimler öncesinde Trump'ın başka bir hükümetle çalışmanın daha kolay olabileceği sonucuna varabileceğini dile getirdi.
Eski futbol yıldızı ve eski Beitar Jerusalem Kulübü Başkanı Eli Ohana da İsrail'deki durumun "ideal olmadığını" belirtti. Ohana, yurt dışında bulunduğu sırada İsrailli kimliğini açıklamaktan kaçındığını, Yunanistan'da tatil yaparken de kimliğini gizlediğini söyledi. İsrail'in "anormal bir dönemden" geçtiğini ifade etti.
New York'ta protesto beklentisi
İsrail basınında yer alan bilgilere göre, Netanyahu ile Trump arasında görüşme ayarlanması için daha önce girişimlerde bulunuldu. Buna rağmen Netanyahu'nun mevcut programında ABD Başkanı ile bir toplantı bulunmuyor.
Netanyahu'nun Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 81. Oturumunda New York saatiyle 14. 00'te konuşması planlanıyor. Ziyaret sırasında New York'ta Netanyahu karşıtı protestolar düzenlenmesi bekleniyor. Protestoların, İsrail'in Gazze'deki savaşı ile işgal altındaki Batı Şeria'da Filistinlilere ve mülklerine yönelik saldırıları kınaması öngörülüyor.
Gazze ve Batı Şeria'daki durum
Gazze'deki savaşta yaklaşık 74 bin Filistinlinin hayatını kaybettiği, 175 binden fazla kişinin yaralandığı bildiriliyor. Hayatını kaybedenlerin ve yaralananların çoğunun çocuklar ile kadınlardan oluştuğu aktarılıyor.
Savaşın yol açtığı yıkım sonucunda Gazze'deki sivil altyapının yaklaşık yüzde 90'ının zarar gördüğü, yeniden imar maliyetinin yaklaşık 70 milyar dolar olarak hesaplandığı belirtiliyor. İşgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te Filistinlilere ve mülklerine yönelik saldırıların da yoğunlaştığı ifade ediliyor.
Seçim takvimi ve yolsuzluk dosyaları
İsrail'de genel seçimlerin 27 Ekim'de yapılması planlanıyor. Netanyahu, Aralık 2022'nin sonundan bu yana mevcut hükümete başkanlık ediyor. Bu hükümet, İsrail tarihinin en sağcı hükümeti olarak tanımlanıyor.
Netanyahu üç ayrı yolsuzluk dosyasında rüşvet, dolandırıcılık ve güveni kötüye kullanma suçlamalarıyla karşı karşıya. İsrail'de ve başka ülkelerdeki eleştirmenler, mahkeme duruşmalarını erteleyebilmek için askeri operasyonları uzattığını savunuyor.
Uluslararası Ceza Mahkemesi, Kasım 2024'te Netanyahu hakkında savaş suçları ve insanlığa karşı suçlamalarla tutuklama emri çıkardı.
