- BIST10011.722-%2,89
- DOLAR49,45+%0,05
- EURO55,62+%0,37
- GRAM ALTIN6.646,84+%0,32
- FAİZ%37,00-1,00
- BİTCOİN81.467-%0,04
- 17 Ekim 202612°
- BIST10011.722-%2,89
- DOLAR49,45+%0,05
- EURO55,62+%0,37
- GRAM ALTIN6.646,84+%0,32
- FAİZ%37,00-1,00
- BİTCOİN81.467-%0,04
- 17 Ekim 202612°
Polonya'da Jedwabne katliamı anması aşırı sağcı protestoyla gölgelendi
Jedwabne'de 1941'de Polonyalı köylüler tarafından öldürülen Yahudilerin anma töreni, aşırı sağcı grupların Polonyalı sorumluluğunu reddeden gösterileriyle aynı anda gerçekleşti. Resmi soruşturma katliamda Polonyalıların rolünü teyit etmişti.
Polonya'nın Jedwabne kasabasında, İkinci Dünya Savaşı sırasında yaşanan ve resmi soruşturmayla Polonyalı köylülerin sorumluluğu teyit edilen Yahudi katliamının 85. yıl anması, aşırı sağcı protestolarla bölündü. Cuma günü düzenlenen anma törenine, siyasi liderler, Yahudi cemaati üyeleri ve vatandaşlar katılırken, olay yerinin hemen yanında aşırı sağcı aktivistler toplandı.
AFP muhabirlerinin aktardığına göre, 1941'de yerel Polonyalı çiftçilerin yaklaşık 300 Yahudi'yi bir ahırda kilitleyerek yaktığı alanda yoğun polis önlemleri alındı. Anma töreninin bitişiğinde ise aşırı sağcı partilerin organize ettiği gösterilere ve bir Katolik ayinine yaklaşık 1000 kişi katıldı. Bu gruplar, katliamda Polonyalıların sorumluluğunu kabul etmeyi reddediyor.
Resmi tarih anlatısına itiraz
2003 yılında tamamlanan resmi soruşturma, Jedwabne katliamının Nazi Alman işgalciler tarafından değil, Jedwabneli Polonyalılar tarafından gerçekleştirildiğini teyit etti. Bu bulgu, Polonya'da uzun süredir hakim olan tarih anlatılarıyla çelişiyor. Aşırı milliyetçi gruplar soruşturmanın sonuçlarına itiraz ederken, 2001'de dini gerekçelerle durdurulan kurbanların mezardan çıkarılması işleminin yeniden başlatılmasını talep ediyor.
Protestoyu organize edenler arasında, lideri Grzegorz Braun olan aşırı sağcı Polonya Krallığı Konfederasyonu partisi de yer aldı. Braun, daha önce Polonya parlamentosunda bir Yahudi dini törenini yarıda kesmek için bir menora üzerine yangın söndürücü sıkarak skandala yol açmıştı.
Anma töreninde Polonya Hahambaşısı Michael Schudrich, dışarıda gösteriler sürerken birlik çağrısı yaptı ve katılımcıları Jedwabne'de öldürülen Yahudilerin isimlerini ve mesleklerini birlikte okumaya davet etti. Bazı katılımcılar İsrail ve AB bayraklarına sarınarak 2001 yılında dikilen anıtın önünde saygı duruşunda bulundu.
Ulusal vicdan ve bölünmüşlük
Törene katılmayan merkez sağcı Başbakan Donald Tusk, katliamın yıl dönümünün "ulusal vicdan hakkında bir ders" olması gerektiğini söyledi. Tusk, "Tüm Polonyalıların gurur duyduğumuz şeylerin sorumluluğunu üstlenmesini isterdim... Ama aynı zamanda bize onur vermeyen şeylerin de sorumluluğunu üstlenebilmemizi" ifadelerini kullandı.
Jedwabne Yahudilerinin tarihi, Polonyalı-Amerikalı tarihçi Jan T. Gross'un 2001'de yayımlanan "Komşular" adlı kitabında Polonyalı köylülerin rolünü vurgulamasıyla yeniden gündeme geldi. Bu ifşaatlar ülkede şok dalgaları yarattı ve dönemin Cumhurbaşkanı Aleksander Kwasniewski'nin Yahudi cemaatinden resmen özür dilemesine yol açtı.
Hahambaşı Schudrich, törenin ardından yaptığı açıklamada, "Bunun Polonya kimliğine bir saldırıyla ilgisi yok. Kendinize karşı dürüst olduğunuzda, geleceğe yönelik olarak çok daha dürüst olabilirsiniz" dedi.
Naziler tarafından milyonlarca Yahudi'nin soykırımının merkezi olan Polonya'da, özellikle kırsal bölgelerde binlerce Yahudi de Polonyalılar tarafından öldürüldü. Ancak Polonya'da birçok kişi Yahudileri kurtarmak için hayatını riske attı. 7 binden fazla Polonyalı, İsrail tarafından "Uluslararası Dürüstler" olarak tanındı; bu sayı diğer tüm uluslardan daha fazla.
RuskiGazeta'ten Haberdar Olun
Özel haberler, gelişmeler ve duyurular hakkında bilgi almak için abone olun. Sizi bilgilendireceğiz.
Kaydolarak Gizlilik Politikamızı kabul etmiş olursunuz
