Hürmüz Boğazı’nda deniz ulaşımının güvenliği, petrol ihracatı ve tedarik zincirleri açısından önem taşıyan geçici koridor önerisi, Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdülati ile Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov arasındaki telefon görüşmesinde ele alındı.
Görüşmede Orta Doğu’daki gelişmelerin yanı sıra İran ve Umman’ın, Hürmüz Boğazı üzerinden geçici ortak bir deniz koridoru oluşturulmasına yönelik önerisi değerlendirildi.
İran ve Umman’ın Hürmüz önerisi
İran ve Umman, salı akşamı Hürmüz Boğazı’nda geçici ortak deniz koridoru oluşturulması için aşamalı bir çerçevede anlaşmaya vardıklarını duyurdu. İki ülke, Körfez sularına kıyısı olan bölge ülkeleriyle ortak istişare yürütülmesi gerektiğini belirtti.
Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yapılan istişarelerin ardından geçici koridorun kısa süre içinde açıklanabileceğini söyledi. El-Busaidi, kalıcı çözümün bölgesel ortaklarla gerçekleştirilecek görüşmelerde ele alınacağını ifade etti.
Mısır Dışişleri Bakanlığı, ABD ile İran arasında 18 Haziran’da deniz ulaşım özgürlüğü konusunda imzalanan mutabakat zaptının, boğazın güvenliğiyle ilgili anlaşmazlıklar nedeniyle uygulanamadığını bildirdi.
Mısır’ın bölgesel gerilimi azaltma çabası
Abdülati, bölgedeki gerilimin düşürülmesi ve ABD ile İran arasında daha önce imzalanan mutabakat zaptının uygulanmasına yeniden başlanması amacıyla bölgesel ve uluslararası taraflarla yoğun temas yürüttüklerini kaydetti.
Bu temaslarla bölgesel güvenlik ve istikrarı güçlendirecek kalıcı anlayışlara ulaşmayı hedeflediklerini belirten Abdülati, Gazze’de ateşkes için Mısır’ın ev sahipliği yaptığı toplantılara ilişkin gelişmeleri de Lavrov’a aktardı.
Gazze’de ateşkes planı
Mısır’ın tüm taraflarla yürüttüğü temasların, sükûnetin sağlanması ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze savaşını sona erdirmeye yönelik planındaki yükümlülüklerin uygulanması amacı taşıdığını söyleyen Abdülati, İsrail’in planın birinci ve ikinci aşamalarındaki sorumluluklarını yerine getirmesi gerektiğini belirtti.
Abdülati ayrıca, barış ihtimalini zayıflatan yerleşim genişletme ve topraklara el koyma uygulamalarının durdurulması çağrısı yaptı.
Trump, 29 Eylül 2025’te Gazze’de savaşın durdurulması, İsrailli rehineler ile Filistinli tutukluların takas edilmesi, insani yardım girişinin sağlanması ve İsrail güçlerinin aşamalı olarak çekilmesini öngören 20 maddelik planını açıklamıştı. Plan, silahlı grupların silahsızlandırılmasını ve istikrar amacıyla geçici bir uluslararası gücün konuşlandırılmasını da içeriyordu.
Rusya’nın Dabaa projesindeki rolü
Telefon görüşmesinde Mısır ile Rusya arasındaki iş birliğinin geliştirilmesi için atılabilecek adımlar da konuşuldu. Bu kapsamda, Rusya’nın Mısır’ın batısında inşa ettiği Dabaa Nükleer Santrali projesi gündeme geldi.
Mısır’ın Matruh vilayetindeki Dabaa kentinde kurulan santral, ülkenin nükleer enerji kullanarak elektrik üretmeye yönelik ilk projesi olarak yürütülüyor. Proje, Rusya devlet şirketi Rosatom’un iş birliğiyle gerçekleştiriliyor.
